En Son Sağlık Haberleri

Takvim'de yer alan habere göre beyin sağlığını korumak için tüketilen besinlere dikkat edilmesi gerekiyor. Anadolu Sağlık Merkezi Nöroloji Uzmanı Dr. Hale Gökmen, dünyada olduğu gibi Türkiye'de de inmenin sık görülen bir hastalık olduğunu ve hastaların bazen hayat boyu yatağa bağlı kalabildiğini belirterek, şunları söylüyor: "İnme, hasta ve hasta yakınları açısından uzun yılları kapsayan sonuçları olabilen bir hastalık. Dünyada her yıl 6 kişiden biri inme geçiriyor. Ülkemizde ise ölüm nedenleri arasında koroner kalp hastalıklarından sonra ikinci sırada yer alıyor. İnme dışında sık görülen beyin hastalıkları demans, baş ağrıları, Parkinson hastalığı ve MS." Kişinin genetik bir yatkınlığı varsa inme gibi hastalıkların tamamen önlenemeyebileceğini ifade eden Dr. Hale Gökmen, beslenmenin beyin sağlığını korumadaki önemini şöyle anlatıyor: "Beyin sağlığı açısından en önemli faktör özellikle de beyin damar tıkanıklıkları ve demansta, beslenme ve hastanın yaşam şekli. Akdeniz tipi diyet ile beslenenlerde daha az Alzheimer hastalığı görüldüğü kanıtlandı. Bu tabii daha az hayvani yağ, daha fazla zeytinyağlı yemekler, balıktan zengin bir diyet demek. Balık, fındık, ceviz gibi yemişlerin ve Omega 3, folik asitten zengin beslenmenin demansı azalttığı gösterilmiş. Beslenmenin yanında egzersiz de beyin damar hastalıkları ve demanstan koruyor. Hatta başlangıç evresindeki Alzheimer hastalarının egzersizden ciddi şekilde faydalandığı biliniyor."

ZARAR GÖREN HÜCRELER YENİDEN OLUŞMUYOR

"Beyin hücreleri zarar gördükten sonra geriye dönüş neredeyse imkansız" diyen Dr. Hale Gökmen, şu uyarıda bulunuyor: "Travma, beyin damar tıkanıklığı ya da demans nedeni ile kaybedilen beyin dokusu yeniden oluşmadığından nörolojik hastalıklar ağır hasar bırakabiliyor ve bu noktada tedavi mümkün olmuyor. Bu hasarlar oluşmadan önce beynimizi koruyabilmek önemli. Çünkü ister demans ister inme gibi damar tıkanıklığı ya da hipertansiyona bağlı beyin kanaması olsun, birçok nörolojik hastalık aslında koruyucu tedaviler ve kişinin hayat tarzını değiştirmesi ile bir ölçüde önlenebiliyor."

En Son Sağlık Haberleri

Akşam'dan Nil Şahin Gürhan'ın yazısı...

ALZHEIMER SEBEPLERİ

- Birinci dereceden akrabalarınızda Alzheimer varsa dikkat etmelisiniz.

- Yaşımız ilerledikçe Alzheimer hastası olma riskimiz artar. 65 yaş sonrası risk daha yüksek boyutlardadır. 

- B12 vitamini eksikliğinde hafıza kaybı, unutkanlık gibi sorunlar ortaya çıkabilir. B12 vitamini eksikliğiniz varsa sinirlilik hali,  çarpıntı, depresyon, hafıza problemleri ve unutkanlık yaşayabilirsiniz.  

- Çalışmalar 50 yaşın altında obez ve fazla kilolu olan bireylerde daha fazla Alzheimer oluştuğunu gösteriyor.

- Kanda kötü kolesterol ve yağ değerlerinin yüksek olması.

- Hareketsiz ve kapalı ortamda yaşam, oksijen yetersizliği.

- Geçmişte ciddi bir kafa travması Alzheimer hastalığı riskini artırır.

- Kadınlar da erkeklere oranla daha fazla Alzheimer gelişir.

- Alüminyum, demir, bakır, kurşun gibi metallere maruz kalmak beyinde birikim yapar, Alzheimer gelişir

- Tedavi edilmeyen diyabette yüksek şekerden dolayı damarlar zarar görür. Zarar gören damarlar beyni iyi besleyemediği için de Alzheimer’a “merhaba” deme riskiniz artar. Pek çok çalışma Tip 2 diyabeti olan bireylerin ileri yaşta Alzheimer geliştirme risklerinin artığını göstermiştir.

NASIL BESLENMELİYİZ?

Aşırı doymuş yağ tüketimi Alzheimer hastalığının ilerlemesini tetikler. Doymuş yağlar en çok sakatat, et ve işlenmiş et ürünleri, süt ürünleri, tereyağı ve kümes hayvanların derisinde bulunur. Etlerin görünür yağını, kümes hayvanlarının derisini yemeyin. Süt ve yoğurdun normal olanlarını tüketin, tereyağı ve kaymağı minimum tüketin. Trans yağlar kraker, cips, patates kızartması, hazır kurabiye ve kekler, bisküvi, çikolata gibi hazır gıdalarda bulunur. Özellikle trans yağ içeren bu tarz gıdalardan olabildiğince uzak durun. Özellikle kalp ve beyin sağlığı için oldukça önemli olan omega-3 yağlarını beslenmenizden eksik etmeyin. Omega-3 beyinin düzgün bir şekilde çalışması ve yapısının korunması için hayat boyu gereklidir. Yapılan çalışmalar omega-3 yağlarının Alzheimer’a karşı koruyucu etkinlikte olduğunu gösteriyor.  En iyi omega- 3 kaynakları balık, deniz mahsulleri, yeşil yapraklı sebzelerden en çok semizotu, ceviz, fındık, badem, fıstık... gibi yağlı kuruyemişlerdir. Haftada en az 2 kez balık tüketin ve her gün 1- 2 yemek kaşığı dolusu yağlı kuruyemiş tüketmeye özen gösterin. Semizotu ve yeşil yapraklı salatalar öğünlerinizde mutlaka olsun. B12 vitamini sağlıklı sinir hücreleri ve beyin için gereklidir. B12 vitamininiz eksik çıkarsa et ve et ürünleri, balık, deniz mahsülleri, peynir, yumurta, süt, yoğurt tüketiminize özen gösterin. İhtiyaç durumunda doktor kontrolünde B12 vitamini iğnesi kullanın. 
Mandalina, portakal, turunçgiller, kivi, kuşburnu, çilek, biber, maydanoz gibi önemli C vitamini kaynaklarından her gün tüketin. Havuç, kayısı, balkabağı, ıspanak, brokoli, koyu yeşil yapraklı sebzeleri de her tüketmeyi ihmal etmeyin.

Aldığınız ürünlerde alüminyum olmamasına dikkat edin!

Yaygın kullanılan metallerden alüminyumun vücudumuza ve beynimize toksin etki yapar.  Kozmetik ürünlerden ilaçlara, içme suyundan yiyecek-içecek paketlerine kadar kullandığımız pek çok üründe alüminyum bulunuyor. Alüminyum birikiminin Alzheimer hastalığı gibi sinir sistemini etkileyen hastalıklarla ilişkisi sıkça tartışılmaktadır. Yemeklerinizi hazırlarken alüminyum kap ve folyo kullanmamaya özen gösterin. Aldığınız ürünlerin alüminyum içerip içermediğini mutlaka kontrol edin. Beyinde oluşan  amiloid plaklar Alzheimer oluşumunu tetikliyor.

NİL ŞAHİN GÜRHAN / AKŞAM